Top

Menu Zaloguj się (dla użytkowników forum)



Poster:EXORCIST,THE

EXORCIST,THE

Egzorcysta

ocena:10
Rok prod.:1973
Reżyser:William Friedkin
Kraj prod.:USA
Obsada:Ellen Burstyn, Max Von Sydow, Jason Miller, Linda Blair
Autor recenzji:Emilio
Ocena autora:10
Ocena użytkowników:8.16
Głosów:267
Inne oceny redakcji:
Drachu - 9
Skaldi - 9
Kinson - 8
BartX - 8
Molly - 8
Andy Blakk - 9
Emilio - 10
Skaraś - 10

Motyw egzorcyzmów pojawiał się wielokrotnie w światowej kinematografii. Najchętniej czerpali z niego twórcy horrorów satanistycznych, snując kolejne historie o opętaniu przez złego ducha, demona czy samego diabła. Z gąszczu mniej lub bardziej udanych tego typu tytułów, jeden szczególnie zapisał się w historii filmowego horroru. Ten obraz to rzecz jasna „Egzorcysta” Williama Friedkina, film owiany legendą i niemal zmitologizowany przez miłośników gatunku.

Osławiona adaptacja powieści Williama Petera Blatty'ego jest bez wątpienia jednym z najbardziej docenionych filmów grozy. Krytycy, którzy z sobie tylko znanych powodów konsekwentnie pomijają horrory, przy okazji nominacji do prestiżowych nagród, tym razem byli zgodni w entuzjastycznych recenzjach. Ich pokłosiem były liczne nominacje do Oskarów, Złotych Globów oraz innych, mniej lub bardziej znaczących statuetek. Czym zatem „Egzorcysta” urzekł krytyków? W jaki sposób przeraził i zszokował publikę, zasiewając w salach kinowych strach i histerie?

Cóż, nie jest łatwo udzielić na to pytanie jednoznacznej odpowiedzi… Z racji kronikarskiego obowiązku przypomnę, że dzieło Friedkina opowiada historię aktorki, Chris i jej jedenastoletniej córki, Regan. Pewnego dnia w ich życie wkracza dziwna, przerażająca siła, która diametralnie odmienia dziewczynkę. Staje się ona bardzo wulgarna i cierpi na niekontrolowane napady agresji. Szczęśliwa dotąd i twardo stąpająca po ziemi kobieta sukcesu jest bezradna w obliczu tragedii, która spotyka najbliższą jej osobę. Ojciec Damien Karras jest katolickim księdzem – jezuitą. Zapatrzony w wiedze naukową, z każdą chwilą mocniej powątpiewa w sens wiary. Karras jest swego rodzaju zaprzeczeniem wizerunku księdza, nie stroni od alkoholu i obarcza się poczuciem winy z powodu śmierci matki. Pozbawiony powodu do życia przeobraża się w imitację duchownego, któremu tylko koloratka przypomina o pełnionej funkcji. Damien jest zagubiony, rozdarty i duchowo wypalony. Opętanie Regan staje się dlań ostatnią szansą na zweryfikowanie własnych poglądów i wyjście z marazmu. Pomaga mu w tym Ojciec Merrin, tytułowy egzorcysta, który jest paradoksalnie postacią drugoplanową. Doświadczony i głęboko wierzący kapłan to przeciwieństwo Damiena. Wszystkie te, skrajnie różne postaci łączy Pazuzu, demon, który opętał dziewczynkę.

Reakcje bohaterów są różne, zło atakuje ich uderzając w najbardziej delikatne miejsca. Wykorzystuje lęki i poczucia winy (by nie być gołosłownym wspomnę tylko słynną scenę, gdy Regan mówi głosem matki Karrasa) przez co daje znak, że zniewolenie dziecka może być dopiero początkiem. Demona nie zadowala pojedyncza ofiara, oddziaływa on na pozostałych bohaterów i prowokuje do wzięcia udziału w zgubnej rozgrywce. Wzbudza to u widza niepokój, gdyż sugeruje, że każdy z nas jest podatny na wpływy złego. Ponadto zadaje kłam naszemu przekonaniu o stabilnej, rządzącej się znanymi nam prawami rzeczywistości. Zanim Chris zgłosi się o pomoc do kościoła, odwiedzi dziesiątki placówek psychiatrycznych, spróbuje hipnozy, kuracji farmakologicznej i innych konwencjonalnych metod. Gdy okazują się one zawodne, zrozpaczona matka, niczym przysłowiowy tonący brzytwy, chwyta się metod obcych światu racjonalnemu. Dzięki temu widzimy, że granica oddzielająca znany nam świat od tego, co mroczne i obce to w rzeczywistości tylko cienka, przezroczysta błona. Granica nie jest wyraźna przez co czasami trudno nam określić po jakiej stronie się w ogóle znajdujemy. Jedynym bohaterem, którego omijają nadprzyrodzone incydenty jest porucznik Kinderman. Jest on zarazem najbardziej enigmatyczną postacią w omawianym obrazie. Jaką spełnia rolę? Obserwatora, patrzącego na wszystko z bezpiecznej odległości? Dowcipnego gawędziarza czy komentatora? Trudno stwierdzić ze stu procentową pewnością. Nie narażając się na nadinterpretacje możemy jedynie snuć domysły…

Jeśli chodzi o aktorstwo to prezentuje ono rewelacyjny poziom. Zarówno Jason Miller, Ellen Burstyn jak i Max von Sydow stworzyli postaci tak autentyczne, że nie sposób o nich myśleć w kategoriach fikcyjnych bohaterów. Jednak największe brawa na tym polu należą się młodziutkiej Lindzie Blair, która dzięki niesamowitej kreacji stała się jedną z najmłodszych artystek nominowanych do Oscara. Z tą właśnie rolą związanych jest wiele anegdot. Rzekomo po premierze filmu, dziewczyna otrzymywała listy z pogróżkami, w związku z czym wytwórnia Warner Bros musiała wynająć jej ochroniarzy. Z perspektywy czasu dziwny wydaje się jedynie fakt, że rola Regan w „Egzorcyście” to jej pierwsza i ostatnia wielka kreacja… Nie można również nie wspomnieć o rewelacyjnej muzyce, z wywołującym gęsią skórkę motywem głównym na czele. Co ciekawe mamy tutaj polski akcent, gdyż w filmie wykorzystano kompozycje Krzysztofa Pendereckiego. Muzyka genialnie ilustruje film i cudownie współgra z wydarzeniami mającymi miejsce na ekranie.

„Egzorcysta” to horror, który pod płaszczykiem niesamowitości przekazuje widzowi głębsze treści. Zadaje fundamentalne pytanie o pochodzenie zła i obnaża naszą bezradność w konfrontacji ze światem wyrwanym z logicznych ram. Jest również oczywiście wyśmienitym filmem grozy, obrazem, który w różnego rodzaju plebiscytach zajmował czołowe miejsca, dzięki czemu przylgnęła do niego etykieta „horroru wszechczasów”. Wiele szokujących scen, takich jak wymiotowanie na księdza zieloną mazią czy masturbacja krucyfiksem przeszły do historii kina. Bywały parodiowane w takich filmach jak „Egzorcysta 2 i ½” czy „Straszny film 2” lub wręcz plagiatowane jak w przypadku filmu „Seytan” Ubolewać można jedynie nad tym, że dla wielu współczesnych widzów, dzieło Friedkina pozostaje zlepkiem tych właśnie mocnych scen. Film o takim potencjale zostaje często potraktowany powierzchownie, obejrzany dla zasady: „klasyki gatunku- trzeba znać”. Nie da się zatem ukryć, że nie jest to film dla wszystkich. Jeśli jednak jesteś miłośnikiem grozy, która powoli, niczym pętla na gardle zaciska się na szyi widza, to jest to horror właśnie dla Ciebie.

Trzygroszówki

bufik przyznał ocenę 10 i napisał:

Zdecydowany nr 1 na mojej liście horrorów wszechczasów. Niesamowity klimat, zło bijące z ekranu i coś co sprawia, że film pomimo upływu lat się nie starzeje to wszystko sprawia, że Egzorcysta jest filmem, który nie tylko trzeba, ale wręcz nalezy obejrzeć.
Maniakom polecam wersję filmu wydaną w 2000 roku zawierającą niektóre sceny, wycięte w oryginale - jak chociażby scena Reagan schodzącej po schodach jak pająk... Brrr...

Demony są blisko - uważaj.

Majster przyznał ocenę 9 i napisał:

Sukces „Egzorcyście” zapewniła znakomita fabuła, po części relacjonująca prawdziwe wydarzenia, co sprawia, że lepiej wczuwamy się w klimat tej produkcji. A ten odgrywa niebagatelną, może nawet najważniejszą rolę w filmie. Twórcy przede wszystkim postawili na atmosferę, scen znanych z ''Piątku trzynastego'' czy ''Evil Dead'', tutaj niestety nie uświadczymy, liczy się akcja. Szkoda, że ta rozwija się bardzo powoli, dopiero po upływie mniej więcej godziny, zaczyna dziać się trochę więcej na ekranie. Jednym z głównych atutów jest tematyka, jaką film porusza i to jest najmocniejszy jego punkt. Oprawa dźwiękowa też była nominowana do Oscara i chociaż go ostatecznie nie otrzymała, prezentuje się świetnie, a muzyka podobna jest do tej z ''Halloween''. Aktorzy są perfekcyjni, nie zauważyłem żadnych błędów w ich grze. Szczególnie dobrze jak na swój wiek wypadła młoda Linda Blair.

„Egzorcysta” to świetny film zrealizowany na wysokim poziomie, tylko szkoda, że nie zadbano o trochę więcej tajemniczości, niepewności. Dzieło Friedkina spełniło moje oczekiwania, zwłaszcza, że oglądałem jego dwie wersje. Reżyserską i zwykłą, ale różnic wielkich nie ma.

Screeny

HO, EXORCIST,THE HO, EXORCIST,THE HO, EXORCIST,THE HO, EXORCIST,THE

Zaloguj się aby móc oddać swój głos na film.
Plusy:

+ cały film to jeden wielki plus

Minusy:

- brak

Na forum:

Podyskutuj o filmie tutaj: Forum HO

Ciekawostki:

Zobacz ciekawostki do filmu

DVD:

Zobacz recenzję wydania DVD

Horror Online 2003-2015 wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie fragmentów lub całości opracowań, wykorzystywanie ich w publikacjach bez zgody twórców strony ZABRONIONE!!!

- - - -