Top

Menu Zaloguj się (dla użytkowników forum)



Poster:DEAD TIME: KALA

DEAD TIME: KALA

Dead Time: Kala

ocena:8
Rok prod.:2007
Reżyser:Joko Anwar
Kraj prod.:Indonezja
Obsada:Fachri Albar, Ario Bayu, Shanty, Fahrani, Tipi Jabrik, August Melasz, Rima Melati
Autor recenzji:Krzysztof Gonerski
Ocena autora:8
Ocena użytkowników:7
Głosów:1
Inne oceny redakcji:

But our country`s history is all about mysticism.

W nienazwanym kraju, nękanym przez plagi naturalnych katastrof, panuje anarchia, szerzy się korupcja a ulica sama wymierza sprawiedliwość. Część ludzi wyznaje prawo silniejszego, inni natomiast z utęsknieniem wyczekują na lidera, który poprowadzi naród do lepszego jutra. Pewnego dnia tłum przechodniów na okrzyk „złodziej” chwyta pięciu mężczyzn, a następnie oblewa ich benzyną i podpala. Sprawą masowej zbrodni zajmuje się detektyw Eros. Dowiaduje się o niej także drugi z głównych bohaterów, Janus, który jest dziennikarzem. Mężczyzna wietrzy w tej sprawie materiał na wstrząsający artykuł o przemocy wśród zwykłych obywateli. Ale ma poważne problemy: cierpi na narkolepsję, przed sądem toczy się rozprawa rozwodowa z powództwa żony Janusa, Sari. Szef gazety, dla której pracuje w delikatny, ale stanowczy sposób zwalnia Janusa z pracy, lecz on nie zamierza zrezygnować z tematu. Udaje mu się skontaktować z ciężarną kobietą, żoną jednego z zamordowanych mężczyzn, która przekazuje mu wiadomość o tajemniczym miejscu. Niebawem zostaje śmiertelnie potrącona przez samochód. Janus nie wierzy w nieszczęśliwy wypadek i z tym większym zapałem angażuje się w sprawę. Przez przypadek odkrył bowiem jeden z najbardziej strzeżonych sekretów. Nie ma pojęcia, że to odkrycie zapoczątkuje serię tajemniczych morderstw, w których swój udział mają siły nadnaturalne, gangsterzy i agenci rządowi. Tymczasem Eros, w toku prowadzonego śledztwa, również poznaje niebezpieczną Tajemnice. Teraz obaj mężczyźni znają mroczny sekret. Wiedzą też, że tylko jeden z nich może pozostać przy życiu.

„Dead Time: Kala” (znany tez pod tytułem „The Secret”) jest obrazem wyjątkowym nie tylko na tle pozostałych indonezyjskich produkcji, ale na tle całego azjatyckiego kina grozy. Jego wyjątkowość wyraża się w oryginalności, bowiem sposób w jaki twórcy filmu opowiadają o przedstawionej przez siebie historii, jak i sama historia jest jedyna w swoim rodzaju. Film ten zaskakuje przede wszystkim jako nie znający granic gatunkowy misz-masz, bo znajdziemy w tym indonezyjskim obrazie elementy thrillera, czarnego kryminału, fantasy, ghost story, dramatu politycznego, a także filmu sztuk walki. Ale nie tylko filmowe gatunki reżyser „Dead Time: Kala” z dużą swobodą miesza ze sobą. Mieszają się tez różne stylistyki, motywy i pomysły. Film noir spotyka się z niemieckim ekspresjonizmem, one zaś z poetyką komiksów, Franka Millera, twórcy m.in. serii „Sin City”. Jakby tego było mało reżyser filmu, Joko Anwar bez skrupułów wrzuca do jednego kotła upiora, łażącego po ścianach, femme fatale, masowy mord, polityczną dystopię, legendę o Skarbie Pierwszego Prezydenta, mit mesjański, i detektywa-homoseksualistę. Najbardziej zdumiewający jest jednak fakt, że Anwar nie tylko nie traci kontroli nad tą kompozycyjną hybrydą, lecz w sposób godny uznania, chwytając wszystkie sroki za ogon, żadnej nie pozwala się wymknąć. Innymi słowy tworzy jeden z najlepszych indonezyjskich filmów ostatnich lat.

Joko Anwar to wschodząca gwiazda indonezyjskiej kinematografii. Zadebiutował w 2005 r. „Joni's Promise”, błyskotliwą komedią o dostawcy kopii filmowych. Dwa lata później oczarował publiczność i krytykę omawianym „Dead Time:Kala”, a w tym roku (tj.2009) na ekranach kin w Indonezji pojawiły podobny w stylu ( i klasie) do „Kali” obraz pt.: „The Forbidden Door”. Anwar nie tylko reżyseruje filmy, ale również pisze scenariusze (m.in. do „The Gathering ”, cieszącej się ogromną popularnością rodzimych widzów komedii), a także występuje jako aktor (m.in w dramacie o wdzięcznym tytule „Blind Pig Who Wants to Fly”).

Anwar z pewnością jest miłośnikiem kina (o tym traktował też jego debiut), lecz także historii i tradycji swojego ojczystego kraju. Bo właśnie obie te pasje stara się połączyć w swoim filmie. „Dead Time: Kala” choć jest obrazem, w którym dostrzec można wiele wpływów różnych gatunków i filmowych stylistyk, tochyba najbliższa reżyserowi wydaje się poetyka czarnego kryminału. Tej jest bowiem najwięcej w jego filmie. Film noir reżyser traktuje jednak w sposób twórczy. Postać detektywa w rodzaju Philpa Marlowa jest w obrazie Indonezyjczyka rozbita na dwie osoby: Erosa i Janusa. Obaj prezentują raczej typ cyniczny, ale posiadają własny etyczny kodeks, którym się kierują w życiu. Obydwaj mają tez problemy w życiu osobistym, ale dość nietypowe jak na konwencję czarnego kryminału. Janus cierpi na narkolepsję, na którą zapada w najmniej pożądanych chwilach swego życia ( m.in. przed seksem z żoną, o czym małżonka nie omieszka wspomnieć przed Wysokim Sądem). Eros natomiast ma …kochanka, który zamierza opuścić detektywa oraz pogrążone w chaosie miasto. Postać detektywa-samotnika w długim prochowcu nie jest jedynym elementem filmu noir, który Anwar wymyśla „po swojemu”. Podobnie w twórczy sposób reinterpretuje postać femme fatale, labiryntu morderstw, w który wplątują się bohaterowie czy motywu mrocznego moralnie zepsutego świata. Najbardziej wierny pozostaje w warstwie wizualnej czarnemu kryminałowi, choć nadaje obrazom jeszcze większej aury niesamowitości (m.in. kiepsko wypadający w wielu horrorach zabieg przyspieszania ruch ciemnych chmur w obrazie Anwara sprawdza się znakomicie). Niemniej nawet jeśli zdjęcia Rahmata Syaifulam, stałego współpracownika Anwara, wiele zawdzięczają stylistyce fotografii noir, to i tak fakt ten nie umniejsza wartości zdjęć indonezyjskiego autora. Niektóre kadry, jak postać detektywa stojącego w plamie jasnego światła w otoczeniu nieprzeniknionej ciemności czy Janus wokół, którego wzbija się rój nietoperzy, pozostają na długo w pamięci..

Ale „Daed Time: Kala” to nie tylko imponująca formalnie warstwa wizualna, lecz także oryginalna treść wiele korzystająca z indonezyjskich legend i współczesnej historii tego wyspiarskiego państwa. Warto w tym miejscu wyjaśnić, że mit o wybawcy, który poprowadzi naród ku wyzwoleniu z niedoli sięga XII w. i czasów Ratu Adil (co literalnie znaczy „Królowa Sprawiedliwości”), pierwszego jawajskiego króla. Władca ten stanowił odpowiednik europejskiego Nostradamusa. W swojej księdze zwanej „Pralembang Joyoboyo” przepowiedział, że wśród powszechnego chaosu, który zapanuje pojawi się wybawiciel, który wyprowadzi naród z pęt ciemności. Od czasów tej przepowiedni niemal każdy następny przywódca Indonezyjczyków powoływał się, że to on jest Ratu Alid. Lecz do tej pory nikt taki nie przybył. Nawiązanie do mitycznej postaci dwunastowiecznego króla pojawia się nie bez powodu.

Gdyby zapytać bowiem o czym jest film Anwara, to okaże się, że jest on ambitną ( i właściwie udaną) próbą alegorycznego przedstawienia współczesnej historii Indonezji. A jest ona niezwykle burzliwa. Tuż po zakończeniu II wojny światowej mieszkańcy tego wyspiarskiego kraju walczyli o niepodległość swego państwa z Holendrami. Od 1957 r. w Indonezji władze objął Ahemd Sukarno (czyżby to o nim mówi się w filmie jako o Pierwszym Prezydencie?), wprowadzając autorytarne rządy. Wkrótce (1963) wywołał wojnę z Malezją, którą przegrał. Kraj w tym czasie pogrążał się w kryzysie gospodarczym. W 1966 r. Sukarno został zmuszony oddać stery rządów Hadji M.Suharto, który przez trzydzieści lat, z pomocą armii rządził Indonezją, zapisując się w historii tego azjatyckiego państwa jako bezwzględny i okrutny despota. Suharto zarzuca się odpowiedzialność za śmierć od 700 tys. do 2 mln. ludzi, głównie komunistów i Timorczyków. Gdy w końcu w latach 90. Indonezja stała się krajem w pełni demokratycznym, pojawiło się zagrożenie terroryzmem (zamach na Bali w 2002 r. gdzie zginęło ponad 200 osób) oraz doszło do jednej z największych klęsk żywiołowych w dziejach ludzkości. Na skutek tsunami zginęło 250 tys. Indonezyjczyków.

Pozwoliłem sobie na ten krótki rys historyczny, bo w filmie Anwara „nienazwany kraj pogrążony w chaosie” to oczywiście Indonezja. Czy to jest Indonezja z czasów dyktatury Suharto? Być może. Wydaje się jednak, że reżysera bardziej interesuje, by w sercach jego rodaków pojawiła się nadzieja na przezwyciężenie pasma nieszczęść, które ten piękny i bogaty w tradycje kraj dotknęły. Dlatego pokazuje w swym obrazie Wybawiciela i narodziny nowego ładu. Poza jednak wątkiem patriotycznym „Dead Time: Kala” i tak doniosłymi kwestiami jak losy narodu, reżyser porusza problemy przemocy wśród zwykłych ludzi, chciwości, materializmu. I ani przez moment nie traci z oczu bohaterów, których wzajemne, często poplątane relacje, są być może ważniejsze od wielkiej historii.

Uspokajam jednak tych, którzy mogą się zaniepokoić tak poważnymi kwestiami jak mesjanizm, Historia, patriotyzm czy naród. Obraz Anwara można spokojnie obejrzeć bez wdawania się w historyczno-porównawcze dywagacje i nawet bez znajomości legend i dziejów Indonezji. „Dead Time: Kala” jest po prostu znakomicie opowiedzianą, oryginalną fabułą, która choć niespiesznie się rozwija, wciąga widza niczym oceaniczny wir. Jedyną złą wiadomością jest fakt, że jak w przypadku każdej gatunkowej mieszanki, taki i w tym razem na horror nie ma w filmie Anwara zbyt wiele miejsca. Choć pojawia się postać ni to upiora ni to mitycznego strażnika Skarbu, największą atrakcją dla miłośników gatunku jest atmosfera tajemniczości, niesamowitości i niewidzialnego zagrożenia. Rekompensatą są ogólnie pozytywne wrażenia, jakie ten niecodzienny filmy wywołuje. Warto znać, nawet jeśli nie straszy.

Screeny

HO, DEAD TIME: KALA HO, DEAD TIME: KALA HO, DEAD TIME: KALA HO, DEAD TIME: KALA HO, DEAD TIME: KALA HO, DEAD TIME: KALA

Zaloguj się aby móc oddać swój głos na film.
Plusy:

+ bezbłędna realizacja
+ reinterpretacja stylu noir
+ intrygująca, oryginalna fabuła
+ udany gatunkowym misz-masz
+ bohaterowie, których twórcy filmu ani na moment nie tracą z oczu
+ próba wielkiej metafory dziejów współczesnej Indonezji
+ na pewno nie będzie nudno

Minusy:

- horror jest tylko jednym z wielu komponentów tego filmu

Na forum:

Podyskutuj o filmie tutaj: Forum HO

Horror Online 2003-2015 wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie fragmentów lub całości opracowań, wykorzystywanie ich w publikacjach bez zgody twórców strony ZABRONIONE!!!

- - - -