Top

Menu Zaloguj się (dla użytkowników forum)



Alexandre Aja

Krzysztof Gonerski

To może się wydać dziwne, ale zainteresowałem się tym gatunkiem (horrorem), bo kiedy oglądam filmy tego rodzaju zastanawiam się jakbym się zachował w sytuacji (bohaterów)
/Alexandre Aja, www.shocktillyoudrop.com/


Alexandre Aja od dziecka skazany był na kino. Urodzony w 7 sierpnia 1978 r., w Paryżu jako Alexandre Jouan Arcady dorastał na planie filmowym. Jego ojciec, Alexandre Arcady, urodzony w Algierze, jest znanym reżyserem („Last Summer in Tangiers”) oraz producentem (wyprodukował wczesne filmy syna). Matka Aji, Marie-Jo Jouan natomiast to popularna dziennikarka filmowa, pracująca dla stacji France 2. W filmowej edukacji małego Alexandre`a niepoślednią rolę odegrał także bliski przyjaciel chłopaka, Grégory Levasseur (etatowy scenarzysta Aji). Młodzieńcy często spędzali wieczory na oglądaniu filmów – i co chyba nikogo nie dziwi – były to w zdecydowanej większości horrory. Szczególnie upodobali sobie filmy Wesa Cravena, Johna Carpentera oraz inne klasyczne slashery pozostałych reżyserów.

Gdy Alexandre skończył osiemnaście lat, zrobiło się o nim głośno za sprawą krótkometrażowego, dziesięciominutowego „Over the Rainbow” (1997). Film młodego reżysera został wyróżniony nominacją do Złotej Palmy w kategorii krótkiego metrażu. Debiut na dużym ekranie nie wypadł niestety równie okazale. Scenariusz „Furii” (1999), który Aja napisał wspólnie z Levasseur`em stanowił adaptację opowiadania argentyńskiego pisarza Julio Cortázara. Opowiada on o postapokalitycznej przyszłości, w której grupa rebeliantów walczy z totalitarnym reżimem. Jeden z buntowników zakochuje się w tajemniczej kobiecie (w tej roli wystąpiła Marion Cotillard, zdobywczyni Oscara za rolę Edith Piaff) – miłość jest jednak zakazana. Kiepskie przyjęcie „Furii” przez widzów i krytyków spowodowało, że przez cztery następne lata nie zrealizował żadnego reżyserskiego projektu. W 2002 r. wspólnie z ojcem napisał scenariusz do „Break of Dawn” - filmu akcji wyreżyserowanego przez rodzica Aji. Alexandre pełnił też funkcję asystenta reżysera, Alexandre Arcady`ego – podobnie zresztą jak czynił to przy dwóch innych filmach ojca.

Cztery lata, w czasie których Aja nie zrealizował żadnego własnego filmu, nie były tak zupełnie stracone. Wspólnie z Levasseur`em pracował bowiem już nad scenariuszem nowego filmu – tym razem horroru w jego ulubionej slasherowej konwencji. „Haute Tension”(„Blady strach”) z 2003 r. okazał się nieoczekiwanie wielkim sukcesem młodego reżysera. Niezwykle krwawy i brutalny, choć czerpał garściami z klasyki filmów o zamaskowanych szaleńcach, wprowadził nową jakość do konwencji slashera i zapoczątkował „francuską falę” w europejskim kinie grozy. Obraz współprodukowany przez firmę Luca Bessona „Europa Corp” opowiadał o dwóch młodych kobietach, które zamierzają spędzić spokojny weekend, poświęcając się nauce w domku na odludziu. Sielanka zostaje brutalnie przerwana przez psychopatycznego mordercę, który rozpoczyna polowanie na główną bohaterkę. Odtwarzając postać Marie, Cécile De France została uhonorowana aktorską nagrodą na festiwalu horroru i science-fiction w Stiges. Na tej prestiżowej imprezie wyróżniono film, reżysera oraz charakteryzatora. Ważniejsze od tych wszystkich nagród okazało się, że w ślady Aji poszli inni młodzi francuscy filmowcy: Xavier Gens, David Moreau, Xavier Palud, Eric Valette, Alexandre Bustillo, Julien Maury, Pascal Laugier i inni. Wszyscy ci filmowcy, podobnie jak Aja w „Haute Tension” stawiają w swoich filmach na naturalistyczną przemoc, surowość, realizm, suspens oraz zawrotne tempo opowieści.

Znacznie Aji dla światowego horroru docenili także anglojęzyczni twórcy współczesnego horroru, którym estetyka szoku oraz krwawych efektów jest bliska. Francuski reżyser wraz z Darrenem Lynn`m Bousmanem, Neil`em Marshallem, Greg`iem McLean`m, Eli Roth`em, James`m Wan`em, Leigh Whannell`em, oraz Robem Zombie zostali nazwani przez historyka filmu, Alana Jonesa za Splat Pack. Grupa twórców ma charakter nieoficjalny i raczej umowny, niewątpliwie jednak wszyscy panowie uprawiają „mocne”, energetyczne kino.

„Haute Tension” dostrzegł również dawny mistrz, Aji, Wes Craven, który bez większych zastrzeżeń zgodził się, aby młody reżyser zrealizował remake „Wzgórza mają oczy” – ulubionego horroru Francuza. Craven zarezerwował sobie funkcję producenta, zaś Aja oraz Levasseur napisali scenariusz nowej wersji głośnego niegdyś obrazu Cravena. „Wzgórza mają oczy” („The Hills Hale Eyes”, 2006) wyreżyserowany przez Aję posiadał wszystkie zalety jego poprzedniego filmu: realistycznie ukazaną przemoc, bohaterów walczących o przeżycie w otoczeniu niegościnnej scenerii z bezwzględnymi przeciwnikami oraz niezłe tempo. Dlatego opowieść o amerykańskiej rodzinie, która zabłądziła na pustyni – opuszczonym poligonie atomowym, zamieszkałym przez zmutowanych tubylców - oglądało się znakomicie.

Wraz jednak z realizacją za amerykańskie pieniądze i dla amerykańskiej publiczności remake`u „Hills Have Eyes” Aja wkroczył na śliski teren filmowych przeróbek znanych horrorów. Tym bardziej, że w 2008 r. wyreżyserował remake koreańskiego horroru „Into The Mirror” – „Lustra” („Mirrors”) a na 2010 r. planowana jest nowa, trójwymiarowa wersja „Piranh” Joe Dantego z 1978 r. w reżyserii Francuza. W wywiadzie dla strony www.obsessedwithfilm.com Aja bronił się przed zarzutem, że stał się reżyserem od przeróbek cudzych filmów. Przy „Hill Have Eyes” – twierdził zmieniono całkowicie tło opowieści, „Mirrors” wykorzystywały jedynie ogólny zarys fabuły koreańskiego oryginału, a „Piranha 3D”, której scenariusz jest już ukończony, ma być zupełnie odmiennym od horroru Dante`go obrazem. Aja zaprzecza, ale fakt jest faktem, ze na cztery horrory, tylko jeden został zrealizowany od początku do końca według oryginalnego pomysłu Aji i jego stałego współpracownika Grégory Levasseur,a.

Aja mianowany przez wielu na odnowiciela współczesnego kina grozy, wydaje się, że popadał w twórczą stagnację. Dowodem są nie tylko amerykańskie remake`i – świetnie zrealizowane, tryskające energią, lecz wtórne - jest również scenariusz, który z razem Levasseur`em stworzyli na podstawie wspólnego opowiadania, do filmu „P2” (2007) Franck`a Khalfouna. Khalfoun, który zagrał w „Haute Tension” rolę Jimmy`ego nakręcił film wedle ulubionego schematu Aji: zamknięta przestrzeń plus prześladowana przez szaleńca bohaterka. Film jednak okazał się niezbyt emocjonujący.

Poza kręceniem filmów i pisaniem scenariuszy Aja ma w swym filmowy dorobku również produkcję wspomnianego thrillera „P2” oraz funkcję producenta zarezerwowaną przy planowanej na 2010 r. „Piranh 3D”. Aja ma za sobą również niewielkie występy przed kamerą, w filmach jego ojca Alexandre Arcady (m.in. w „Brothers in Arms”, 1989). Małżonką francuskiego reżysera jest starsza od niego o trzy lata, Laila Marrakchi – reżyserka i scenarzystka melodramatu „Marok” (2006).

Czy Alexandre Aja wykorzysta swój niewątpliwy talent reżyserki czy raczej zmarnuje go na realizację kolejnych remake`ów – czas pokaże.. Na razie wciąż dla wielu jest największą nadzieją współczesnego kina grozy. Oby – spełnioną.


Dodatkowe:
FILMOGRAFIA

Piranha 3-D (2010) (przedprodukcja)
Mirrors (2008)
The Hills Have Eyes (2006)
Haute tension (2003)
Furia (1999)
Over the Rainbow (krótki metraż, 1997)


HO, Publicystyka - Alexandre Aja
HO, Publicystyka - Alexandre Aja
HO, Publicystyka - Alexandre Aja
HO, Publicystyka - Alexandre Aja
HO, Publicystyka - Alexandre Aja
HO, Publicystyka - Alexandre Aja

Horror Online 2003-2015 wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie fragmentów lub całości opracowań, wykorzystywanie ich w publikacjach bez zgody twórców strony ZABRONIONE!!!

- - - -